To refer to this article use this url: http://journal.depthoffield.eu/vol28/nr43/f03nl/en


Fotolexicon, 28e jaargang, nr. 43 (februari 2011) (nl)

Wout Berger

Maartje van den Heuvel

Abstract


Wout Berger heeft in Nederland een belangrijke bijdrage geleverd aan de opleving van een vorm van ‘topografische’ landschapsfotografie. Geïnspireerd door Amerikaanse landschapsfotografie uit de jaren zeventig en tachtig combineerde hij een fascinatie voor het cultuurlandschap met een afstandelijke, registrerende wijze van fotograferen met de technische camera. Zijn enigszins overbelichte, ijle landschapsfoto’s beïnvloedden diverse fotografen in Nederland. De series Toegangswegen tot Amsterdam, Giflandschap en Ruigoord worden tot zijn belangrijkste werk gerekend. In zijn leven als fotograaf zijn echter meer episodes te onderscheiden, met ieder een andere focus. Meer dan uit de theorie of het idee komt Bergers werk voort uit zijn niet aflatende aandacht voor experimenten met observatie en fotografische techniek.

Biografie


 


1941

Op 29 december wordt Wouter Johannes (Wout) Berger in Ridderkerk geboren als zoon van de gereformeerde Cornelis Berger en diens vrouw Klaziena Berger-Toller. Wouts vader is huisarts aan huis en het gezin woont aan de Donckselaan 4 in Ridderkerk. Wout is de jongste van zeven kinderen. Er zijn vijf zonen en twee dochters; het oudste kind is twaalf jaar ouder dan Wout.

1945

Op 8 mei - kort na de bevrijding - verliest de driejarige Wout op dramatische wijze zijn vader. Deze wordt door Duitse soldaten in zijn eigen achtertuin gefusilleerd als gevolg van een schermutseling tussen verzetsstrijders die in het huis van de Bergers verblijven en de betreffende Duitse soldaten, die nog zijn ingekwartierd in een naburig huis. Drie maanden na dit voorval verhuist Klaziena Berger met de zeven kinderen naar Stadhouderslaan 6 in de wijk Hillegersberg in Rotterdam.

1946-’54

Wout Berger doorloopt de Nassauschool, een christelijke lagere school in Rotterdam.

1954-’62

Hij volgt eerst de MULO, aansluitend de christelijke HBS Noord in Rotterdam en slaagt in 1962 voor zijn eindexamen.

1963

Samen met zijn vriend Piet van Leeuwen gaat Berger naar de Fotovakschool in Den Haag.

1965

Piet van Leeuwen en Wout Berger verlaten voortijdig de Fotovakschool omdat zij zich meer op de creatieve dan de technische kant van fotografie willen richten.

Wout Berger volgt een verkorte schriftelijke cursus aan de Fotovakschool in Apeldoorn en haalt er zijn diploma als fotograaf.

midden jaren ’60

Berger verdient enkele jaren zijn hoofdinkomen door twee nachten per week te werken als ‘tallyman’, controleur van scheepsladingen in de haven van Rotterdam. Daarnaast maakt hij bruidsreportages voor vrienden en kennissen. Ook vervaardigt hij door hemzelf bedachte en geïnitieerde modefoto’s, onder meer voor Puck en Hans een eigenzinnige Rotterdamse kledingboetiek van vrienden van Berger.

1968

In mei trouwt Wout Berger met Marjolijn Juray, een kunstenares die onder andere schildert en werkt met keramiek. Ze gaan in Rotterdam wonen aan de Spoorsingel 69. Op 7 december wordt uit dat huwelijk dochter Sanne Mari geboren.

Wout Berger krijgt zijn eerste opdracht van Avenue voor een modereportage en maakt daarna met regelmaat modeseries voor dit toonaangevende Nederlandse modeblad, waaronder een aantal samen met Piet van Leeuwen.

Van het reclamebureau Lintas, dat is gerelateerd aan Unilever, krijgt hij een eerste opdracht voor reclamefotografie voor het margarinemerk Becel. Hij raakt bevriend met art director Jan Hendrik van dit bureau en meer projecten volgen. Bekende reclames met foto’s van Berger zijn bijvoorbeeld die voor het sigarettenmerk Belinda en voor melk.

1971

Het gezin Berger verhuist naar een boerderij aan de Broekermeerdijk 25 in Broek in Waterland.

In de jaren hierna zal hij regelmatig met Piet van Leeuwen samenwerken bij opdrachten voor het reclamebureau FH&V (Franzen, Hey en Veltman) in Amsterdam; onder andere fotograferen zij voor een campagne over melk.

1975-heden

Wout Berger en Marjolijn Juray scheiden; zij verkopen de boerderij en kopen ieder een nieuw huis. Wout Berger gaat aan de Uitdammer Dorpsstraat 51 in Uitdam - aan de dijk aan het uitgestrekte water van het IJ - wonen. Daar woont hij tot op heden.

In hetzelfde jaar van zijn scheiding trekt Noor Damen bij hem in. Zij is op dat moment kostuumontwerpster voor danstheatergroepen, onder meer van Krisztina de Châtel en het BEWTH bewegingstheater.

1977

Noor Damen en Wout Berger komen vaak in de hippiekolonie Ruigoord, waar ze de fotografen Gerda van der Veen en Ed van der Elsken ontmoeten.

1980

Wout Berger stopt met reclamefotografie. Hij koopt een technische camera en richt zich steeds meer op het vervaardigen van vrij werk.

Hij geeft een cursus fotografie aan Noor Damen die zich geleidelijk aan meer op fotografie dan op kostuumontwerp gaat richten.

1984-‘92

Wout Berger krijgt een werkbeurs om in Ierland te fotograferen. Hoofdthema van dit project is time laps: het verloop van de tijd zichtbaar gemaakt in fotografie. In 1984 wordt voor het eerst werk van Wout Berger in een publieke collectie opgenomen: conservator Els Barents koopt werk van hem aan voor de collectie van het Stedelijk Museum in Amsterdam, waaronder de serie Watching the Waterflow.

Geïntroduceerd door Gerda van der Veen wordt Berger lid van de GKf, waarvan hij tot circa 1992 lid zal blijven. Hier leert hij onder andere Hans Aarsman en Henze Boekhout kennen, met wie hij bevriend raakt.

1986

Met Hans Aarsman, Taco Anema en Frits Gerritsen maakt Wout Berger deel uit van de tentoonstellingscommissie van de GKf die verantwoordelijk is voor de tentoonstelling 100 Meter foto in het Stedelijk in het Stedelijk Museum te Amsterdam

1986-2003

Berger geeft van 1986 tot 2003 les in fotografie (als bijvak van autonome kunst) aan de Academie van Beeldende Kunsten en Technische Wetenschappen (vanaf 1998 de Willem de Kooning Academie) in Rotterdam.

1987

Samen met zes andere fotografen krijgt Berger een foto-opdracht van Stichting Kunst en Openbare Ruimte (SKOR) om ‘het Westfriese landschap’ vast te leggen. De series zijn bedoeld om bewoners en bezoekers van Verpleeghuis Lindendael te Hoorn het landschap waar ze hun herkomst hebben te laten herkennen. Berger huurt een verrijdbare hoogwerker en fotografeert de omgeving van het verpleeghuis van bovenaf.

1991

Van het Amsterdams Fonds voor de Kunst krijgt Berger de documentaire foto-opdracht met als thema Toegangswegen tot Amsterdam. Ook hier fotografeert hij vanaf een hoogwerker.

1992

Bergers eerste fotoboek Giflandschap verschijnt bij uitgeverij Fragment.

Zijn werk is te zien in Galerie Perspektief in het kader van de Fotografie Biënnale Rotterdam met als thema Wasteland. Landscape from now on.

Het Ministerie van Welzijn Volksgezondheid en Cultuur (WVC) verleent een opdracht aan Wout Berger, Wijnanda Deroo en Mirjam de Zeeuw. Berger maakt hiervoor - eenmalig - foto’s in collagetechniek. De zes collages met als thema’s ‘de koloniale geschiedenis’, ‘de scheepvaart’, ‘de schilderkunst’, ‘de anatomie’, ‘de typografie’ en ‘de oorlog’ worden gepubliceerd in het boek Het eeuwige moment. Een fotografische visie op het cultuurbehoud door Wijnanda Deroo, Mirjam de Zeeuw en Wout Berger. Ook volgt er een tentoonstelling van het resultaat van de opdracht in het Rijksmuseum te Amsterdam.

1998-heden

Berger brengt zijn werk onder bij Galerie Van Kranendonk in Den Haag. Vanaf dat moment wordt zijn werk ook op kunstbeurzen getoond en op fotografiebeurzen zoals Paris Photo. Met regelmaat neemt hij deel aan buitenlandse (groeps)exposities en presentaties, zoals Trade (Fotomuseum Winterthur, 2001), In Sight (The Art Institute of Chicago, 2005), Nature as Artifice (Neue Pinakothek, München; George Eastman House Rochester; Aperture Gallery, New York; 2008/2009) en New Ways of Looking (Brighton Photo Biennial, 2010).

vanaf circa 2000

Met een naar beneden gerichte camera gaat Berger foto’s maken ‘zonder horizon’, zoals voor de serie Ruigoord en zijn zogeheten ‘landschapsstillevens’.

2001

Wout Berger fotografeert samen met Noor Damen voor de opdracht Zand water veen / Harena aqua palus van de Provincie Zuid-Holland.

2003

In opdracht van Atelier HSL en in samenwerking met SKOR fotografeert Berger het toekomstige tracé van de hogesnelheidstrein tussen Hoofddorp en de Belgische grens (HSL Zuid, de spoorlijn van Amsterdam richting Antwerpen) en zoomt hiervoor met zijn camera in vanaf een hoogwerker op de bouwwerkzaamheden beneden in het landschap. De foto’s worden door het Rijksmuseum verworven.

2009

Berger maakt zijn tweede fotoboek Like Birds.


Beschouwing


Tijdens de HBS ontwikkelde Wout Berger interesse in de fotografie. Hij fotografeerde met een Agfa Clack camera die hij zelf had gekocht. Op aanraden van kennissen benaderde hij Piet van Leeuwen, die in het nabij gelegen Schiebroek woonde en als amateur experimenteerde met fotografie. Later zou Van Leeuwen eveneens bekend worden als professioneel fotograaf. Na deze eerste ontmoeting zouden Berger en Van Leeuwen lange tijd veel met elkaar uitwisselen op het gebied van de fotografie. Zij meldden zich samen aan bij de Fotovakschool en werkten ook een aantal malen samen.

Minder bekend dan de landschapsfotografie van Wout Berger, is de commerciële mode- en reclamefotografie die hij vanaf 1968 tot ver in de jaren zeventig maakte. Daarin, net als in de bruidsreportages die hij verzorgde voor zijn vrienden en kennissen, vormde het Nederlandse landschap een rode draad, namelijk als achtergrond voor de poserende modellen. Berger maakte zowel wervende fotografie voor reclamebureaus, als modereportages voor verschillende bladen. Hij fotografeerde lange tijd - vanaf 1968 tot omstreeks 1980 zeer regelmatig, met een afsluitende serie in 1988 - voor het in Nederland populaire en voor fotografen belangrijke mode- en lifestyleblad Avenue.

In zijn mode- en reclamefotografie werkte hij vaak samen met de fotograaf Piet van Leeuwen. Terwijl Van Leeuwen zich in de samenwerking toelegde op een snapshotachtige stijl, werd het handelsmerk van Wout Berger het Nederlandse landschap met duinen, bossen en de ‘wastelands’ van de Rotterdamse haven waarin hij zijn modellen plaatste. Daarnaast onderscheidde Berger zich door op uiteenlopende manieren te experimenteren met bijvoorbeeld collagetechnieken en het inkleuren van foto’s.

Aan het eind van de jaren zestig en in de jaren zeventig genoten fotografen en art directors van bladen en reclamebureaus nog een grote artistieke vrijheid. Marketing was nog niet ontwikkeld en het woord ‘doelgroep’ werd nog nauwelijks gebezigd. In de loop van deze periode, vanaf begin jaren zeventig, ontwikkelde zich in de reclame- en modefotografie de functie van ‘account executive’, die fungeerde als tussenpersoon tussen enerzijds de art directors bij de opdrachtgever en anderzijds het reclamebureau met zijn fotografen. De account executive formuleerde steeds gerichter doelgroepen met hun vermeende eigenschappen en leidde daaruit de eisen af die aan de fotografie moesten worden gesteld. Ook ging bij foto-opdrachten de voorkeur steeds meer uit naar fotografie die met technisch geavanceerde uitrusting in studio’s tot stand kwam. Berger, die in artistieke vrijheid en op buitenlocaties wilde fotograferen, verloor hierdoor zijn interesse in de mode- en reclamefotografie. Rond 1980 bouwde hij zijn werk in deze sector sterk af. De modellen verdwenen uit beeld en Berger richtte zijn aandacht volledig op het landschap dat overbleef.

Met de verschuiving van zijn werkterrein rond 1980, van het commerciële mode- en reclamewerk naar de autonome landschapsfotografie, brak de periode aan van zijn meest baanbrekende en invloedrijke werk. Aan het eind van de jaren zeventig werd Wout Berger door zijn nieuwe partner Noor Damen geïntroduceerd in de alternatieve leefgemeenschap Ruigoord nabij Amsterdam, onder anderen bij het fotografenpaar Gerda van der Veen en Ed van der Elsken. Van der Veen introduceerde Berger in 1984 bij de GKf in Amsterdam. Dit was sinds de Tweede Wereldoorlog in Nederland de fotografenvereniging waarbij veel toonaangevende fotografen zich aansloten. Alleen na een strenge ballotage accepteerde deze vereniging in die tijd nieuwe leden. Berger vond binnen de GKf aansluiting met fotografen die zochten naar vernieuwing in het ideële en visuele jargon van de na-oorlogse documentaire fotografie. Hij introduceerde een aantal formele, stilistische en inhoudelijke veranderingen, die hun oorsprong vonden in zijn fascinatie voor de fotografische techniek.

Wout Berger was bijvoorbeeld geïnteresseerd in het zelf afdrukken van kleurenfotografie via het negatief-positief procedé (de chromogenic color print of C-print). In Nederland kende hij alleen de fotograaf Jean Ruiter die dit ook deed. Kleur afdrukken gebeurde toen in de regel bij de fotovak-laboratoria. Niet alleen het feit dat dit erg kostbaar was, maakte dat veel fotografen nauwelijks geïnteresseerd waren in kleurenfotografie. Tot ver in de jaren tachtig waren de commerciële mode- en reclamefotografie enerzijds en de autonome documentaire fotografie anderzijds fundamenteel gescheiden categorieën. De opvatting heerste dat kleur ‘gelikt’ was en voorbehouden aan commerciële fotografen. Kleur behoorde niet tot het instrumentarium waarvan de autonoom werkende documentaire fotograaf zich moest bedienen. De enkeling die, zoals Ed van der Elsken, af en toe toch in kleur fotografeerde, deed dat meestal op kleinbeelddia. Kleurendia’s werden echter vaak als de ‘randverschijnselen’ van het oeuvre van een fotograaf beschouwd. Wout Berger behoorde tot de eerste fotografen die zich verder specialiseerden in het zelf vervaardigen van kleurenfoto’s. Van der Elsken was één van de personen die bij Berger in de doka kwam kijken hoe dit moest.

Het gebruik van de technische camera was een tweede element dat Berger bij autonoom werkende fotografen in Nederland introduceerde. Het werk van de Amerikaanse fotografen/kunstenaars Stephen Shore en Lewis Baltz dat hij in de fotoboeken zag, was een grote openbaring voor Berger. Het beantwoordde aan een behoefte die hij met andere vernieuwers in de fotografie, zoals Hans Aarsman, deelde, namelijk aan een meer afstandelijke en verstilde vorm van fotografie, waarin de bedoeling en de boodschap van de fotograaf naar de achtergrond waren verdwenen. In tegenstelling tot de kleinbeeldcamera, waarmee de fotograaf uiterst mobiel was en zich dynamisch in het middelpunt van actie dicht op zijn subjecten kon bewegen, is de technische camera uiterst statisch. Alleen al door de omvang, het gewicht en de plaatsing op een statief, vergt de technische camera een trage werkwijze met een zorgvuldige technische voorbereiding en instelling. Omdat Wout Berger les gaf op de Academie van Beeldende Kunsten en Technische Wetenschappen in Rotterdam, leerde hij ook een jongere generatie makers van architectuur- en stedelijke fotografie te werken met de technische camera, zoals Ralph Kämena en Frank van der Salm.

Berger voerde de wens tot afstandelijk fotograferen tot in het extreme door. Vanaf 1988 koos hij voor buitengewoon hoge standpunten. Dit was het derde element waarmee Berger zich in de Nederlandse fotografie onderscheidde. Voor een opdracht van de Stichting Kunst en Openbare Ruimte (SKOR) fotografeerde hij - voor het eerst vanaf een hoogwerker - ‘het Westfriese landschap’ voor het Omring Verpleeghuis Lindendael in Hoorn. In die opdracht representeerde het hoge standpunt voor Berger de ‘goddelijke blik’ die neerkeek op de bekende leefomgeving van de oude mens. Berger ontwikkelde het fotograferen van bovenaf uit hijskranen en kleine vliegtuigjes verder, vanuit een interesse voor het abstracte beeld dat hierdoor ontstond. In 1991 en 1992 maakte hij foto’s voor een documentaire opdracht van het Amsterdams Fonds voor de Kunst van een aantal toegangswegen tot Amsterdam, eveneens vanaf een hoog standpunt. Steeds was hij op zoek naar díe afstand, waarop de abstractie in de voorstelling zijn intrede deed en een zekere spanning aanging met het realistische gehalte van de voorstelling. Deze serie kreeg veel publicitaire aandacht en was veelbesproken onder fotografen en fotohistorici.

De afstandelijke manier van fotograferen met de technische camera die Wout Berger introduceerde in zijn serie Toegangswegen tot Amsterdam (1991) en zijn eerste boek Giflandschap (1992), samen met de publicatie en tentoonstelling in het Stedelijk Museum Amsterdam van Hollandse Taferelen (1989) van Hans Aarsman en Landschap in Nederland in het Rijksmuseum van fotograaf Jannes Linders (1990), droegen in belangrijke mate bij aan een nieuwe opleving van zogenaamde ‘topografische’ landschapsfotografie in Nederland. De term topografisch verwijst hierbij naar een combinatie van een registrerende en afstandelijke stijl van fotograferen met een inhoudelijke interesse voor het door de mens veranderde landschap. De term topografisch als stilistische aanduiding voor een stroming binnen de fotografie vindt zijn oorsprong in de tentoonstelling New Topographics. Photographs of a Man-altered Landscape die in 1975 in het Amerikaanse George Eastman House plaatsvond. ‘New’ verwees hierbij naar een opleving van de ‘oude’ topografische fotografie uit de negentiende eeuw, waarbij fotografen met logge grootbeeldcamera’s het landschap introkken om dit visueel in kaart te brengen.

Het werk van de Amerikaanse fotografen uit deze beweging, zoals Stephen Shore, Robert Adams, Lewis Baltz en Walker Evans circuleerde in de jaren tachtig onder de fotografen in Nederland voornamelijk in boekvorm. Af en toe, maar veel later èn minder vaak dan bijvoorbeeld in Engeland en de Verenigde Staten gebruikelijk was, vond in Nederland in deze periode ook een tentoonstelling met dergelijke landschapsfotografie plaats. De tentoonstellingen die Wout Berger erg waardeerde waren Jean-Marc Bustamante: Landschappen 1978-1982 bij Galerie Paul Andriesse in Amsterdam en de tentoonstelling Lewis Baltz: Five Projects 1983-1988 in het Stedelijk Museum in Amsterdam. Duitse fotografen zoals Andreas Gursky, Candida Höfer en Thomas Struth ontwikkelden vanaf het eind van de jaren tachtig de thematiek en de aanpak van de topografische landschapsfotografie verder door het toepassen van kleur, grote formaten en soms verregaande (digitale) manipulaties en een gerichtheid op de sterk geïndustrialiseerde en verstedelijkte gebieden.

De serie en het boek Giflandschap, waar Berger van 1988 tot 1992 aan werkte, deelde elementen met deze vormen van fotografie uit het buitenland. Deze fotoserie maakte in het Nederlandse culturele veld om meerdere redenen grote indruk. Allereerst vond men het opvallend hoezeer de mens afwezig was in de foto’s van Berger. Daarnaast vond men het opmerkelijk dat Wout Berger zich niet, zoals andere kunstenaars en fotografen van het landschap, wilde richten op de ongerepte natuur, maar zich in plaats daarvan richtte op de plekken waar de mens zijn sporen had nagelaten. Dit waren dezelfde reacties die in deze tijd de serie Landschap in Nederland van Jannes Linders ten deel vielen. Een laatste reden waarom Giflandschap opzien baarde, was de spanning tussen vorm en inhoud van de foto’s. Berger koos als onderwerp van zijn foto’s de tegenstelling tussen de kennis die je over een plek hebt en hoe die plek er werkelijk uitziet. In dit geval koos hij als uitgangspunt de lijst van meest vervuilde plekken van Nederland. Deze lijst was destijds in Nederland in de publiciteit gekomen, omdat een wet was aangenomen die bepaalde dat veroorzakers van vervuiling de schoonmaakwerkzaamheden ter bestrijding van die vervuiling moesten gaan betalen. Volgens Berger verzorgde deze politieke actualiteit een snellere acceptatie van Giflandschap, in een kunstklimaat waarin politiek geëngageerde kunst nog altijd hoge waardering ondervond. Echter, Berger vond zelf de tegenstrijdigheid dat plekken met een negatieve connotatie begenadigd kunnen zijn met een grote schoonheid veel interessanter. Het werken rond deze discrepantie beïnvloedde ook andere Nederlandse kunstenaars, zoals Gert Jan Kocken die in 1999 de serie Rampplekken maakte.

Begin jaren negentig begon Wout Berger samen te werken met zijn partner Noor Damen, die in de periode daarvoor ontwerper van theaterkostuums was. Zij leerde het fotograferen van Berger en bij de fotograaf Siebe Swart in het Amsterdams Centrum voor Fotografie. In hun samenwerking deed, naast de soms nog strakke symmetrische foto’s van Berger zoals Greenhouse with Ferns, een meer vluchtige en informele, snapshot-achtige stijl zijn intrede. Ook ‘mensen’ kwamen weer terug in de foto’s van Wout Berger, zoals bijvoorbeeld bij de foto’s voor de opdracht Harena Aqua Palus, die Wout Berger en Noor Damen uitvoerden voor de Provincie Zuid-Holland en bij de opdracht PhotoWork(s) in Progress met het thema ‘Constructing Identity’, een samenwerkingsproject van het Nederlands Foto Instituut in Rotterdam en het landelijke kunstfonds de Mondriaan Stichting.

In de eerste jaren na de millenniumwisseling legde Berger zich toe op een vorm van landschapfotografie waarbij hij zijn camera letterlijk naar beneden richt. Hierdoor is de horizon niet meer te zien en komt de aandacht te liggen op wat zich op kleine schaal op de grond afspeelt. Berger sloot zich aan bij de internationaal opererende galerie Van Kranendonk in Den Haag, zodat zijn foto’s ook direct internationaal geëxposeerd en verkocht konden worden. In 2001 maakte hij de serie Ruigoord. Ruigoord is de naam van een dorp plus het omliggende gebied, in het westen van de gemeente Amsterdam. Vanwege de industriële bestemming van het gebied moest het dorp verdwijnen en werden rond 1970 bewoners uitgekocht en gedwongen te verhuizen. Een kraakactie in 1972 wist de sloop van het dorp te voorkomen. Ruigoord werd een trekpleister voor hippies, krakers en alternatieve kunstenaars uit de hele wereld en werd het symbool van het politiek geëngageerde en anti-autoritaire gedachtegoed van de jaren zeventig en tachtig.

Berger heeft in de foto’s uit deze serie het landschap alleen als een patroon van fijne bloemen, grassprieten en takjes vastgelegd. Identificatie met de specifieke geografische locatie Ruigoord vindt uitsluitend plaats door middel van de titel. Net als in zijn fotografie vanaf een hoog standpunt, bereikt Berger in deze foto’s een nieuwe vorm van abstractie. In beide gevallen concentreert hij zich op visuele patronen die in de landschapsvoorstelling domineren, zij het in beide gevallen op een andere schaal.

De wijze waarop Berger Ruigoord heeft verbeeld, is kenmerkend voor een manier van werken waarmee hij zich onderscheidde van eerdere generaties fotografen. In de zwart-witfoto’s van bijvoorbeeld Gerda van der Veen figureren steeds de vele alternatieve figuren en rondreizende acteurs van straattheaters die Ruigoord bevolkten. Berger kon geen grotere tegenstelling hiermee creëren dan met zijn op de grond gerichte camera, die zich concentreerde op de mooie bleke kleur van het opgespoten zand van de ondergrond van Ruigoord en het fijne abstracte patroon van plantjes, bloemetjes en takjes.

Een later fenomeen in het werk van Wout Berger zijn de close-ups van landschappelijke elementen, of zoals hij ze zelf noemt: ‘landschapsstillevens’. Wederom met de camera naar beneden gericht fotografeert hij details in bijvoorbeeld wegbermen (de serie Roadsideflowers) of sloten. Net zoals in zijn fotografie van hoge standpunten en in de fotografie zonder horizon zoekt hij het begin op van vervreemding in de werkelijkheidservaring van een landschapstafereel. Hij doet dit door uitvergroting en een spel met scherpte en onscherpte, waardoor de voorstelling niet echt lijkt, maar een onderdeel van een model of een maquette.

Wout Berger heeft vooral landschappen in Nederland gefotografeerd, maar deed, vaak in opdracht, ook enkele projecten in het buitenland. Vanzelfsprekend omdat hij in Nederland woont en Nederland zijn natuurlijke directe omgeving is, heeft dit land de meeste aandacht gekregen in zijn werk. Echter daarnaast was er ook een inhoudelijke reden waarom het Nederlandse landschap voor Berger zo aantrekkelijk was: hij heeft een voorkeur voor cultuurlandschap boven ongerepte natuur. Nederland, een van de meest dichtbevolkte, geïndustrialiseerde, verstedelijkte en door de mens gecontroleerde landschappen ter wereld, was dus voor Berger een dankbare bron van inspiratie.

Een uitzondering op zijn voorkeur voor het cultuurlandschap vormen de foto’s die hij maakt aan de kust van het Franse Bretagne. Hier werkt hij aan een nieuw visueel experiment: het over elkaar heen leggen van meerdere opnamen die met tussenpozen van exact hetzelfde tafereel gemaakt zijn. Tussen de rotsen in het ondiepe water in de uitlopers van de Bretonse branding fotografeert hij vanaf een identiek standpunt met de technische camera meerdere malen ‘kleinschalige’ taferelen met steentjes, zeewier en andere zaken die zich tussen de rotsen in het zeewater bevinden. Hij maakt zijn opnamen op verschillende tijdstippen, waardoor het tij het zeewaterniveau zichtbaar heeft doen toe- of afnemen. Vervolgens voegt hij de verschillende opnamen met de uiteenlopende waterniveaus in de computer samen. Het resultaat van het samenvoegen van de opnamen van identieke plekken met een afwijkend zeewaterniveau geeft het beeld een fragiele transparantie.

Over zijn werk heeft Wout Berger ooit gezegd: “You could call my work a way of phenomenological observation; phenomenology being a philosophical direction or method whereby the accurate descriptor of the things around us, combined with intuitive observation, can serve to lay bare their essence.” Zijn grote fascinatie heeft altijd gelegen in de observatie; in de verschillende fotografische technieken waarmee die observatie kan plaatsvinden én in de verschillende vormen van esthetiek die uit die verschillende technieken voortkomen. Dit heeft niet belet dat Bergers werk inhoudelijk is gerangschikt in tradities zoals die van geëngageerde kunst (bij zijn project Giflandschap) en recentelijk zelfs in een tentoonstelling die een opleving van de ‘Romantiek’ in de beeldende kunst markeerde (een van zijn landschapstillevens was onderdeel van de tentoonstelling Ophelia in het Museum voor Moderne Kunst in Arnhem). Het inhoudelijke standpunt van Berger was echter nadrukkelijk neutraal. Zijn uitgangspunt was altijd het visuele in zijn omgeving, dat hij met al maar andere camera- en afdruktechnieken keer op keer anders probeerde te observeren en weer te geven.

Vanuit deze aandacht voor de techniek en het formele ontwikkelde hij zijn landschapsfotografie, die in de Nederlandse fotografie van grote invloed was en is. In een tijd waarin grofkorrelige, contrastrijke en geëngageerde zwart-wit beelden de norm waren in de fotografie, introduceerde Wout Berger landschapsfoto’s in een registrerende, afstandelijke stijl. Het hanteren van de technische camera en het gebruik van verhoogde standpunten en kleur waren belangrijke vernieuwingen, die in Nederland werden nagevolgd. Het bracht voor de Nederlandse fotografie aansluiting met buitenlandse richtingen van landschappelijke en stedelijke fotografie, zoals het werk uit de jaren zeventig van de fotografen vertegenwoordigd in de tentoonstelling New Topographics in de Verenigde Staten en de Duitse fotografie uit de jaren negentig die bekend kwam te staan als werk van de ‘Düsseldorfer Schule’.

Documentatie


Primaire bibliografie

(eigen publicaties: tekst, eventueel met foto’s, maar ook fotoboeken e.d.)

Jan Donkers (tekst) en Wout Berger (foto’s), Mexico. On the trail of B. Traven, in Holland Herald 24 (januari 1989) 1, p. 5, 30-38.

Wout Berger (foto’s) en Rob Sijmons (tekst), Giflandschap. Vervuilde locaties en landschappen in Nederland = Poisoned landscape. Polluted sites and landscapes in the Netherlands, Amsterdam (Fragment) 1992.

Wout Berger (foto’s) en Rob Sijmons (tekst), Vuile aarde, in Vrij Nederland 53 (22 augustus 1992) 34, p. 42-47.

René Appel (tekst) en Wout Berger (foto), Wervershoof, Haarlem (Stichting Culturele Raad Noord-Holland, Tentoonstellingsdienst) 1993 (serie: Noord-Holland in proza, poëzie en prenten 69).

Hans Ibelings (tekst) en Wout Berger (foto’s), Sjoerd Soeters, architect, Rotterdam (Uitgeverij 010) 1996 (serie: Monografieën van Nederlandse architecten 13).

Wout Berger, Photography, Den Haag (Galerie Van Kranendonk) z.j. [ca. 1998].

Arno Haijtema (tekst) en Wout Berger e.a. (foto’s), Zand water veen - Harena aqua palus, Amsterdam (De Verbeelding) 2001.

Wout Berger (foto’s) en Willem Ellenbroek e.a. (gedichten), Beelden. Anoniem, z.p. [Santpoort] (Mercator Press) 2003.

Wout Berger, Wout Berger, Den Haag (Eigen uitgave/Galerie Van Kranendonk) 2004.

Wout Berger (tekst en foto’s), De bereiding van plasmaprodukten = The production of plasma products, Amsterdam (Sanquin) 2005.

Wout Berger, Focusing, in Lisa White, Provider 2: Alchemical, Parijs (E.T.I.C.) 2006, p. 97-103 (met foto’s).

Wout Berger, Like Birds, Den Haag (Galerie Van Kranendonk) 2009.

in Avenue:

Wout Berger en Piet van Leeuwen (foto’s), Zwart is terug, (augustus 1967) 8, p. 26-42.

Wout Berger (foto’s), De show van een sport, (november 1968) 11, p. 83-89.

Wout Berger (foto’s), Uiting van eenvoud, (oktober 1970) 10, p. 50-53.

Wout Berger (foto’s), Voorjaar, (april 1972) 4, omslag, p. 50-59.

Wout Berger (foto’s), Tailleurs, (juli 1973) 7, p. 96-101.

Wout Berger (foto’s), Vijf kleuren voor het wit seizoen, (augustus 1973) 8, p. 68-73.

Wout Berger (foto’s), Sportieve kleding, (november 1973) 11, p. 119-123.

Wout Berger (foto’s), Wat draagt men om één uur ’s nachts, (januari 1974) 1, p. 121-129.

Wout Berger (foto’s), Zoals-ie zit, zo staat-ie, (oktober 1974) 10, p. 108-111.

Wout Berger (foto’s), De nacht in, (november 1974) 11, omslag, p. 50-53.

Wout Berger (foto’s), Kleur van ver, (december 1974), p. 44-47.

Wout Berger (foto’s), Ik neem een arcadeboog, (februari 1975) 2, p. 76-77.

Wout Berger (foto’s), Een op een eiland, (mei 1975) 5, omslag, p. 48-55.

Wout Berger (foto’s), Als je er maar lol in hebt, (augustus 1975) 8, omslag, p. 78-83.

Wout Berger (foto’s), Goed voor baby’s, goed voor ons. Babyverzorging voor volwassenen, (augustus 1975) 8, p. 90-91.

Wout Berger (foto’s), Kortom de benen, (april 1976) 4, p. 62-64.

Wout Berger (foto’s) en Marie Louise Terwindt (prod.), Tenue de ville, (oktober 1980) 10, p. 108-115.

Wout Berger (foto’s) en Marie Louise Terwindt (prod.), In combinatie, (november 1980) 11, p. 26-33.

Wout Berger (foto’s), Chiapas het land van B. Traven, (januari 1988) 1, p. 24-35.

August Willemsen (tekst) en Wout Berger (foto’s), Pessoa. Bewoner van het denkbeeldige, (november 1988) 11, p. 122-124, 127-137, 139, 142.

(foto’s in boeken, tijdschriften en ander drukwerk)

Foto 18 (februari 1963) 2, p. 98.

C. Buddingh (tekst) en Wout Berger (foto’s), Bouke Ylstra, Schiedam (Stedelijk Museum Schiedam) 1968.

Anenue (januari 1970) 1, p. 44-45.

Avenue (juli 1971) 7, p. 24-25.

Avenue (maart 1975) 3, p. 96.

Sandra van Beek (tekst), Wout Berger en Frits van Santen (foto’s), Klaas Gubbels. 74-76, Amsterdam (Spruijt) 1976.

Lorenzo Merlo, New Dutch photography = Hedendaagse fotografie in Nederland, Amsterdam (Kosmos) 1980, p. 6-11.

Margriet (22 oktober 1982) 42, p. 48-49.

Avenue (november 1983) 11, p. 110.

Otto Holzhaus en Leo van Noppen, Bier. Eerst bier, toen brood, bier als water, bierschoon, indianenbier, biermeermin, wild bier, bier bracht redding, bierliefde, kajuitsbier en nog veel meer, Bussum (Michon) 1984.

Dick van de Pol (red.), Foto in vorm, Grafisch Nederland 1984, p. 33.

Professionele Fotografie (april/mei 1984) 2, p. 48.

Catalogus tent. Kunst over de vloer. Foto - Video - Installaties, Entrepôtdok Amsterdam 15/27 september 1987, Amsterdam (Stichting Kunst over de Vloer) 1987, p. 37-39.

Marlou Hage (prod.) en Wout Berger e.a. (foto’s), Voetzoekers, in Avenue (februari 1989) 2, p. 52-53.

Hans van Blommestein e.a. (samenstelling), Op reportage. 25 jaar Avenue-reisreportage, Amsterdam/Den Haag (Focus/SDU) 1990, p. 68, 74, 94 (met foto’s).

Henk Strijbos (red.), Beroepskostenvergoedingen 1989, Amsterdam (Stichting Fonds voor beeldende kunsten, vormgeving en bouwkunst) 1990, p. 39.

Graphis Photo (1990) 90, p. 230 (afb. 305).

Catalogus tent. Rencontres Internationales de la Photographie, Arles 1992.

Catalogus tent. Morgen gemaakt. Kunstenaars en de fotografie in het huidige 'fin de siecle', zomer 1993, Amsterdam (Arti et Amicitiae) 1993, ongepag.

Anne-Mie Devolder (samenstelling), De Alexanderpolder. Waar de stad verder gaat = Alexanderpolder. New urban frontiers, Bussum (THOTH) 1993, p. 13-14, 16, 18-19, 57-59.

Hans Aarsman, Het engeltje dat op mijn tong pieste, z.p. [Amsterdam] (De Verbeelding) 1995, p. 40.

Taco Anema e.a. (red.), 50 jaren fotografie. GKf 1945-1995, Amsterdam (De Verbeelding) 1995, p. 138-139 (met foto's).

Bas Vroege, Deanna Herst en Hanrik Barends (samenstelling), Groningen A-Z in foto’s, Edam (Paradox) 1997, ongepag.

Trouw 20 maart 1998.

Hans van Dijk, Architectuur in Nederland in de twintigste eeuw, Rotterdam (Uitgeverij 010) 1999.

Arma Jaarverslag 1999, fotoserie Bridges.

Arma Jaarverslag 2000, fotoserie Tunnels.

Trouw 16 mei 2001.

Arma Jaarverslag 2001, fotoserie Roadside works of art.

Arma Jaarverslag 2002, fotoserie Roads.

Hans Aarsman (samenstelling en tekst), Vrrooom! Vrrooom!, Rotterdam (NAi Uitgevers/Nederland Fotomuseum) 2003, ongepag.

Marianne van Gils e.a. (samenstelling), De Kerf verbeeld. Impressies van een nieuw landschap, z.p. [Schoorl] (Conserve) 2003, p. 20-23.

de Volkskrant 20 juni 2003.

ArtPress (maart 2004) 299, p. 4.

Le Monde 21 maart 2004, p. 18.

Catalogus Van heinde en verre. Een keuze van foto’s uit de kunstcollectie van het Ministerie van Buitenlandse Zaken, Den Haag (Ministerie van Buitenlandse Zaken) 2005, p. 72, 82.

Philippe Piguet, Collection 2. Du 17.03.05 au 03.06.05, Annecy (Fondation pour l'art contemporain Claudine et Jean-Marc Salomon) 2005, p. 14-17.

Rob van Zoest (samenstelling), De Amsterdamse haven, 1275-2005, Amsterdam (Kunsthistorisch Bureau D’ARTS) 2005, p. 152-153, 169, 200-201, 264-265 (Engelse ed.: The Amsterdam harbour, 1275-2005).

Gabriel Bauret, La Terre, z.p. [Parijs] (Editions du Chene-Hachette Livre) 2006, p. 100-101 (serie: Est-ce que les hommes vivent).

Adriaan Monshouwer (eindred.) en Marco Bakker e.a. (foto’s), Het gezicht van Waterland = The many faces of Waterland, Broek in Waterland (Waterland Photo Gallery) 2007, ongepag.

Trouw 21 april 2007.

Dick Breebaart, Pia van Boven en Laura Starink, Punt. Uit. Vijfenzestig fotografen voor Hans, z.p. 2008, ongepag.

Opdrachten

(na het jaar staat vermeld de opdrachtgever en tussen haakjes het onderwerp en/of het doel waarvoor de foto’s zijn gemaakt)

1987 Stichting Kunst over de Vloer, Amsterdam (Kunsttoepassingen in woon- en werkruimtes van het Entrepôtdok).

1987 Stichting Kunst en Openbare Ruimte (SKOR) (zeven fotografen - Wout Berger, Willem Diepraam, Theo Baart, Ger Dekkers, Martin Kers, Ed van der Elsken en Martin Parr - maken fotoseries rond het thema ‘het Westfriese landschap’, bestemd om te rouleren in het interieur van het geriatrische verpleeghuis Lindendael in Hoorn).

1991 Amsterdams Fonds voor de Kunst (Toegangswegen tot Amsterdam).

1992 Ministerie van WVC, Den Haag (opdracht samen met Wijnanda Deroo en Mirjam de Zeeuw: Het eeuwige moment. Een fotografische visie op het cultuurbehoud).

1994 Provincie Noord-Holland, Haarlem (reportage over West-Friese dorp Barsingerhorn (gemeente Niedorp)).

1995 Rijksgebouwendienst, Den Haag (opdracht t.b.v. het Provinciehuis, Groningen: Mens en landschap in de provincie Groningen).

1997 Nederlands Foto Instituut (NFI) i.s.m. de Mondriaan Stichting (opdracht samen met Noor Damen: PhotoWork(s) in Progress II/Constructing identity).

1998 Arma Lease, Nieuwegein (Veren in Nederland en België).

1998 Rijksgebouwendienst, Den Haag (opdracht t.b.v. de Penitentiaire Inrichting, Ter Apel).

1999 Arma Lease, Nieuwegein (Bruggen in Nederland, België en het Verenigd Koninkrijk).

2000 Arma Lease, Nieuwegein (Tunnels in Nederland, België en het Verenigd Koninkrijk).

2000 Provincie Zuid-Holland, afdeling Toerisme, Recreatie en Cultuur, Den Haag (Zand water veen / Harena aqua palus; vier fotografen - Bertien van Manen, Wijnanda Deroo en het duo Wout Berger/Noor Damen - brengen het Groene Hart in beeld).

2001 Arma Lease, Nieuwegein (Kunst langs de weg in Nederland, België en het Verenigd Koninkrijk).

2002 Rabobank Haarlemmermeer, Hoofddorp (opdracht samen met Noor Damen: Mens en land in de Haarlemmermeer).

2003 Stichting Atelier HSL i.s.m. SKOR (Stichting Kunst en Openbare Ruimte) (aanleg tracé van de HSL (Hogesnelheidslijn)).

2004 Sanguin (bloedbank), Amsterdam (De bereiding van plasmaproducten).

2005 FLACC, Genk (Landschappen in het verdwijnende steenkoolwinningsgebied).

2005 Gelders Landschap, Province Gelderland (Cultuurlandschap dat weer wordt teruggegeven aan de natuur).

2006 NautaDutilh, Amsterdam (opdracht samen met Wim van Egmond: Magnified Landscapes).

Secundaire bibliografie

Anoniem, Prijs voor de beste modefoto, in Nieuw Utrechts Dagblad 7 mei 1966.

Anoniem, Sigfried-expositie Nederlandse modefotografie. Tussen top en overigen gaapt nog diepe kloof, in Revue der Reclame 11 mei 1966.

Anoniem, Modefoto’s bij Sigfried, in Offset 13 mei 1966.

Anoniem, Fotografen Dukkers en De Vogel winnen de eerste prijzen. Textilia-Texpress prijsvraag voor beste modefoto in Benelux, in Texpress 14 mei 1966.

Fred den Ouden, Piet van Leeuwen + Wout Berger = 2 nieuwe sterren aan het mode firmament, in Focus 52 (21 juli 1967) 15, omslag, p. 14-17 (met foto’s).

Anoniem, Fotograaf, mode en maatschappij, in Algemeen Dagblad 6 juli 1970, p. 9 (met foto).

Anoniem, De anti-erotiek van Wout Berger, in Panorama (21 september 1979) 38, p. 3, 62-67 (met foto’s).

Catalogus tent. Instantanés, Parijs (Musée nationale d’Art moderne/Centre George Pompidou) 1980, p. 33, 67, 96 (met foto’s).

Anoniem, Oerhollands, in de Volkskrant 27 april 1984.

Catalogus Beeldende Kunst Biennale Noord-Holland, z.p. (Werkgroep Beeldende Kunst Biennale Noord-Holland) 1985, p. 106-107.

Catalogus tent. Foto ’86, Amsterdam (Stichting Amsterdam Foto) 1986, p. 95, 101.

Herman Hoeneveld, Toen en nu, de blik van de fotograaf op de wereld, in Het Parool 14 mei 1986, Uit en Thuis, p. 12-13.

Anoniem, Sporen in een verstild landschap, in De Waarheid 6 oktober 1987.

Willem Ellenbroek, Landschap na de ramp aan de rand van de stad, in de Volkskrant 14 oktober 1987.

Anoniem, Foto’s nog mooier dan werkelijkheid, in Eindhovens Dagblad 28 november 1987.

Catalogus Fotografie in Rotterdamse galeries, Rotterdam (Stichting Rotterdamse Galeries) 1988, p. 74-77, 93.

Jan Erik Burger e.a. (red.), Visies op het landschap, Amsterdam/Nijmegen (Op Lemen Voeten/Dwarsstap) 1989, p. 50-59.

Catalogus Internationale Fotoveiling Amsterdam [25 februari 1990], Amsterdam (Stichting Canon Image Centre/Stichting F 32/Hotel Pulitzer) 1990, lot 16-19.

Ingeborg Leijerzapf e.a. (tekst), Het beslissende beeld. Hoogtepunten uit de Nederlandse fotografie van de 20e eeuw = The decisive image. Dutch photography from the 20th century, Amsterdam (BIS) 1991, p. 156, 180.

Wim de Wagt, Natuur staat centraal aan Houtplein, in IJmuider Courant 29 mei 1991.

Catalogus tent. Wasteland. Landscape from now on = Het landschap vanaf nu, Rotterdam (Uitgeverij 010) 1992, p. 35, 40, 86-87 (met foto’s).

Maartje van den Heuvel en Anneke van Veen (samenstelling), Foto’s voor de stad. Amsterdamse documentaire foto-opdrachten 1972-1991 / Leontine Coelewij, Haro Plantenga en Anneke van Veen (samenstelling), Foto’s voor de stad. Amsterdamse documentaire foto-opdrachten 1989-1991, Amsterdam (Gemeentearchief Amsterdam) 1992, ongepag.

Edwin van Huis en Renée Sommer (red.), Het eeuwige moment. Een fotografische visie op het cultuurbehoud door Wijnanda Deroo, Mirjam de Zeeuw en Wout Berger = The eternal moment. A photographic view of cultural preservation by Wijnanda Deroo, Mirjam de Zeeuw and Wout Berger, Amsterdam (Fragment) z.j. [1992], p. 18, 20, 68-79 (met foto’s).

Linda Roodenburg, Fotowerk. Fotografie in opdracht 1986-1992, Rotterdam (Uitgeverij 010) 1992, p. 68-69, 148-149, 158.

Anoniem, “Gevaarlijk terrein, niet betreden”, in Trouw 18 januari 1992, bijlage Zaterdag/zondag, p. 3.

Linda Roodenburg, Gifbelten = Chemical Waste Dumps. Wout Berger, in Perspektief (februari 1992) 43, p. 49-58 (met foto’s).

Janneke Wesseling, Wout Berger, in NRC Handelsblad 7 februari 1992.

Henk van Gelder, Amsterdam voor de camera's van de stadsfotografen, in NRC Handelsblad 14 maart 1992.

Anoniem, Korting op kunstbeurzen is ‘desastreus', in NRC Handelsblad 27 mei 1992.

Arend Evenhuis, Werk in stilte en toch in uitvoering, in Trouw 11 juni 1992.

Sjak Jansen, Landschappen van deze tijd, in Algemeen Dagblad 6 augustus 1992.

Wilma Sütö, Cadmium in lovers’ lane, in de Volkskrant 4 september 1992.

Josephine van Bennekom, Het landschap is niet romantisch meer, in Trouw 5 september 1992.

Hans Steketee, Ontbijtspek op de vuilnisbelt, in NRC Handelsblad 11 september 1992, Cultureel Supplement, p. 3.

Willem Ellenbroek, Landschappen vol dioxine, benzeen, tolueen, cadmium en xyleen, in de Volkskrant 17 oktober 1992.

MRZ, Fotodrietal weggestopt in het Rijksmuseum, in De Telegraaf 31 december 1992.

Catalogus International Photo-Auction Amsterdam 1993 [21 februari 1993], Amsterdam (Canon Image Centre/Hotel Pulitzer) 1993, lot 22-23.

Catalogus Nederlandse Kunst. Rijksaankopen 1992, Den Haag (SDU/Rijksdienst Beeldende Kunst) 1993, p. 48-49.

Iris Dik (red.), Ver = Hier. Uit de collectie van het Nederlands Fotomuseum, Sittard, Sittard (Nederlands Fotomuseum) 1993, p. 10-11, 28-29.

Sabine Funneman, Cultuurbehoud onderwerp van pretentieuze foto-expositie, in Utrechts Nieuwsblad 8 januari 1993.

Feike Boschma, Hoe eeuwig is een moment?, in Fries Dagblad 19 februari 1993.

Sikke Doele, Hoe fotografeer je ‘het belang van cultuurbehoud’? ‘Het eeuwige moment’: eigen bijdrage Fries Museum het interessantst, in Leeuwarder Courant 23 februari 1993.

Arjen Ribbens en Marianne Vermeijden, Het gemis van ergerlijke ruzies. Fotogalerie Perspektief in Rotterdam sluit, in NRC Handelsblad 26 februari 1993.

Peggie Breitbarth, Het eeuwige moment, in Tubantia 5 juni 1993.

Anoniem, Fotoserie, in de Volkskrant 6 december 1994.

Anoniem, Opdracht fotoserie Noord-Holland, in Het Parool 7 december 1994

Frits Gierstberg, « New Landscape Photography in The Netherlands », in Gabriel Bauret e.a., Paysages lieux et non-lieux. Landscape in contemporary european photography, Luxemburg (Café-Crème) 1995, p. 122-125 (met foto’s).

Ton Hendriks, Beeldspraak. Fotografie als visuele communicatie, Amsterdam (Focus) 1995, p. 66.

Eddie Marsman, Honderd kiekjes uit het dagelijks leven, in NRC Handelsblad 10 juni 1995.

Anoniem, Installaties voor IJsselmeerkust, in Het Parool 21 juni 1995.

Catalogus tent. Fotodiffusione ’96 – Olanda. Mostra e incontri dedicati alla fotografia in Olanda, z.p. [Turijn] (Fondazione Italiana per la Fotografia) 1996, p. 24, 28.

Catalogus tent. Zeventien visies op Noord-Holland. Fotodocumentaire opdrachten 1991-1995, z.p. [Haarlem] (Provincie Noord-Holland) 1996, p. 9, 12, 20-21, 55 (met foto’s).

Froukje Hoekstra, De kracht van het onnadrukkelijke, in Ingeborg Walinga (red.), Foto's, Furniture & Ferngläser. Vijf kunstopdrachten in het Provinciehuis Groningen, Groningen (Provincie Groningen) 1996, p. 45-50 (met foto’s).

Silke Schmalriede und Alexander Tolnay (red.), Zeitgenössische Fotokunst aus den Niederlanden, Berlin/Heidelberg (Neuer Berliner Kunstverein/Braus) 1996, p. 50-55.

M. Thijsen, Kunstbeurs als bakermat voor vertrouwensrelatie, in Het Financieele Dagblad 27 september 1996.

Catalogus Fotofestival Naarden, Naarden (Stichting FotoFestival Naarden) 1997, p. 10, 41, 131.

Priscilla Korver, Gecultiveerd landschap. Het Nederlandse landschap gefotografeerd, vanaf 1945 tot nu, Utrecht (Hogeschool voor de Kunsten Utrecht) 1997, p. 39-40, 90.

Joep Eijkens, Lezingen landschapsfotografie Bredanaar Luijkx, in De Stem 4 april 1997.

Peter Sierksma, Leugenachtige landschappelijkheid, in Trouw 1 mei 1997.

Anoniem, Vier opdrachten voor Photowork(s), in NRC Handelsblad 27 mei 1997.

Catalogus tent. Un nouveau paysage humain. Rencontres Internationales de la Photographie, Arles, Arles (Actes Sud) 1998, p. 145, 157, 248.

Catalogus tent. Een wereld verbeeld, Eindhoven (Stichting Foto Manifestatie Eindhoven) 1998, p. 15.

Roos van Put, Moeder natuur alleenheerser, in Haagsche Courant 25 september 1998.

Catalogus Le Mois de la Photo à Montréal 1999. Le souci du document, Montréal 1999, p. 146, 148-151, 213, 219.

Catalogus tent. Human conditions intimate portraits = Conditions humaines portraits intimes, Rotterdam (Nederlans Foto Instituut) 1999, p. 034-043, Nederlandstalige bijlage (met foto’s).

Linda Roodenburg (samenstelling), PhotoWork(s) in progress II/Constructing identity, Gent/Rotterdam (Snoeck-Ducaju/Nederlands Foto Instituut) 1999, p. 10, 13-45, 110 (met foto’s).

Ursula den Tex, Dicht bij huis. Interview met Wout Berger, in Hollands Licht (1999) 2, p. 4-8 (met foto’s).

Anoniem, PhotoWork(s) in Pregress II. Constructing Identity, in NFI news (februari 1999) 6, p. 4-6.

Joep Eijkens, ‘Constructing Identity II’ in Foto Institiuut, in Brabants Dagblad 22 februari 1999.

Arno Haijtema, Bouwstenen van onze identiteit. Fotografen maken kanttekeningen bij moderne samenleving, in de Volkskrant 12 maart 1999.

Mirelle Thijsen, Fotografie geconstrueerde identiteit. Fotoinstituut en Mondriaan Stichting ondersteunen projecten talentrijke fotografen, in Het Financieele Dagblad 27 maart 1999.

Anoniem, Landschappen, in Trouw 17 februari 2000.

Onno Hoedeman, De schilderijen van Simon mag je in beweging zetten, in Alkmaarsche Courant 18 februari 2000.

Sandra Heerma van Voss, Van Kranendonk, in NRC Handelsblad 25 februari 2000.

Sandra Heerma van Voss, 'Als fotograaf doe ik wat ik wil'. Gesprek met Frank van der Salm, in NRC Handelsblad 21 maart 2000.

Anoniem, Zand, water en veen in foto’s gevangen. Vier fotografen brengen Groene Hart in beeld, in Rijn en Gouwe 7 juli 2000.

Catalogus tent. More than red, white and blue. Works of art purchased by the Ministery of Foreign Affairs = Meer dan rood, wit en blauw. Kunstaankopen door het Ministerie van Buitenlandse Zaken, Den Haag (Ministerie van Buitenlandse Zaken) 2001, p. 16-17.

Catalogus tent. Trade. Commodities, communication, and consciousness,Winterthur (Fotomuseum Winterthur/Scalo) 2001, p. 116-119.

Toon Tellegen e.a. (gedichten) en Wout Berger e.a. (foto’s), Beeld versus woord. Dichters en fotografen op reis, Zwolle/Enschede (Waanders/Eigen-Wijze Reizen) 2001, p. 2, 4-11 (met foto’s).

Krista Oldenburg, Zuid-Hollands zand, water en veen gefotografeerd, in de Volkskrant 20 juni 2001.

Theo de With, Zand, water en veen in beeld gebracht. Elke fotograaf heeft eigen kijk op de Rijnstreek, in Rijn en Gouwe 20 juli 2001.

Wim van Sinderen, Fotografen in Nederland. Een anthologie 1852-2002, Amsterdam/Gent/Den Haag/(Ludion/Fotomuseum Den Haag) 2002, p. 34-35.

Hans den Hartog Jager, De mens loopt in de weg. Foto's over handel en globalisering, in NRC Handelsblad 11 januari 2002.

Henny de Lange, Fotografen vinden handel vooral vies. Fotografie, in Trouw 21 januari 2002.

Tracy Metz, Clubruimte in ovaal flexkantoor, in NRC Handelsblad 31 januari 2002.

Mirelle Thijsen, Stad noch land. Fotografie op grensgebied van natuur, dorp, stad en industrieterrein, in Het Financieele Dagblad 6 april 2002.

Sandra Smallenburg, Interieurs op de foto, in NRC Handelsblad 27 mei 2002.

Aart van der Kuijl, Kunst tussen stroop en afval, in Rotterdams Dagblad 7 september 2002.

Frederike Huygen, Kleren maken de man. Overzicht van Nederlandse modefotografie vanaf jaren vijftig in het Frisia Museum, in Het Financieele Dagblad 14 december 2002.

Catalogus tent. Wout Berger, Nature / Culture, Den Haag (Gallery Van Kranendonk) 2003.

Sabrina Kamstra, Simon Knepper en Johan Kortenray (red.), AMC Kunstboek = AMC Art Book, Amsterdam (Amsterdam University Press Salomé) 2003, p. 115.

Vanessa van Zuylen-Menesgue, Élisabeth Nora en Brigitte Ollier, L’insensé. Photo. Pays-Bas, z.p. [Parijs] (Éditions Spiralinthe/Inextenso) 2003, p. 28-33.

Anoniem, Wout Berger, in NRC Handelsblad 19 februari 2004.

Anoniem, Duikboot duikt op bij Pictura, in De Dordtenaar 26 februari 2004.

Anoniem, Wout Berger, in Kunstbeeld. Tijdschrift voor beeldende kunst 28 (maart 2004) 3, Kunstwereld, p. XI.

Merel Bem, Een wazige blik op 'het' landschap, in de Volkskrant 9 maart 2004.

JvK, Wout Berger photographer, in EyeMazing (voorjaar 2004) 2, p. 144.

Anoniem, Wout Berger: Various Positions, in Zurban Paris 14 april 2004, p. 57.

Merel Bem, Meer dan alleen Martin Parr. I Fotobeurs Paris Photo is dit jaar diverser en hedendaagser dan voorgaande jaren. Bleke meisjes in groen landschap zijn er nog steeds, in de Volkskrant 13 november 2004.

Barbara van Erp, De kritische keuze, in Vrij Nederland 27 november 2004.

Catalogus tent. Constructed moment, Den Bosch (Stichting Kw14) z.j. [2005], p. 6, 70-72 (met foto’s).

Catalogus tent. In sight. Contemporary Dutch photography from the collection of the Stedelijk Museum, Amsterdam, Amsterdam (Stedelijk Museum) 2005, p. 15, 40-45 (met foto’s).

Catalogus tent. Roadmovie.nl [Made in Holland. Epson Fotofestival Naarden], Naarden 2005, p. 74-75, 101.

Mirelle Thijsen, Alledaags sober, in Het Financieele Dagblad 9 april 2005.

H.J.A. Hofland, Anoniem beroemd, in NRC Handelsblad 8 juli 2005.

Catalogus tent. Ecotopia. The Second ICP Triennial of Photography and Video, New York, New York (International Center of Photography) 2006, p. 46-51 (met foto’s).

Jhim Lamoree en Elizabeth Nora, Netherlands now. L'école du Nord, Parijs (Editions du Regard) 2006, p. 7, 76-79, 112.

Anoniem, Agenda. Wout Berger, in NRC Handelsblad 2 februari 2006, p. 21.

Merel Bem, Het landschap vlak voor onze voeten, in de Volkskrant 8 februari 2006.

Machteld van Hulten, Peiling. Moeten fotografen hun foto's gratis aanbieden via internet, in de Volkskrant 3 mei 2006.

Arno Haijtema, Onvervulde verlangens bij baanbrekende beelden, in de Volkskrant 13 september 2006.

Flip Bool e.a. (red.), Nieuwe geschiedenis van de fotografie in Nederland. Dutch Eyes, Zwolle (Waanders i.s.m. Stichting Fotografie in Nederland) 2007, p. 27, 230-231, 236, 271, 374, 378, 446, 506 (met foto’s) (idem Engelse editie: A critical history of photography in the Netherlands. Dutch Eyes).

Henk van Os e.a, Contour. Continuïteit. Heden en verleden met 111 hedendaagse Nederlandse kunstenaars in drie Delftse musea, Delft /Zwolle (Stedelijk Museum Het Prinsenhof/Waanders) 2007, p. 177, 232.

Julie Rouart, Photographies modernes et contemporaines. La Collection Neuflize Vie, Parijs (Flammarion) 2007, p. 79.

Edo Dijksterhuis, Fotografisch epicentrum, in Het Financieele Dagblad 28 april 2007.

Elly Molenaar, 'Vaak zijn het prachtige natuurgebieden', in Noordhollands Dagblad 20 augustus 2007.

Nanska van der Laar, 'We zijn allemaal gepassioneerd'. Kunst kijken Monnickendam gewijd aan architectuur, in Noordhollands Dagblad 6 september 2007.

Merel Bem, Goede foto’s zijn zeldzaam. Interview Galeriehouder Jurriaan van Kranendonk, in de Volkskrant 15 november 2007.

Maartje van den Heuvel en Tracy Metz, Nature as artifice. New Dutch landscape in photography and video art, Rotterdam (NAi Publishers) 2008, p. 34-47, 284 (met foto’s).

Arno Haijtema, Door mensenhand geschapen. Recensie 'Nature as Artifice' toont keerzijde pastorale idylle, in de Volkskrant 26 juni 2008.

Hans den Hartog Jager, Weg met ons. Moderne Hollandse landschappen in het Kröller-Müller Museum, in NRC Handelsblad 4 juli 2008, Cultureel Supplement, p. 8-9.

Peter Delpeut, Het gaat niet om schoonheid. Perspectieven op het Nederlandse landschap, in De Groene Amsterdammer 132 (11 juli 2008) 28/29.

Wim van der Beek, Landschap met een eigen smoel, in De Stentor/Veluws Dagblad 12 juli 2008.

Anoniem, 'We proberen kunstwerken volgend jaar in Epe of Vaassen te laten zien'. Een kunstige kijk op het Wisselse Veen, in De Stentor/Veluws Dagblad 11 oktober 2008.

Hripsimé Visser en Rik Suermondt, Fotografie in het Stedelijk. De geschiedenis van een collectie, Amsterdam/Rotterdam (Stedelijk Museum Amsterdam/NAi Uitgevers) 2009, p. 215, 270, 286-287 (serie: Catalogus Stedelijk Museum Amsterdam, nr. 890).

Merel Bem, Het landschap vlak voor onze voeten, in de Volkskrant 8 februari 2009.

Edo Dijksterhuis, Lelies in een verstikte vijver, in Het Financieele Dagblad 28 februari 2009.

Arno Haijtema, Geconcentreerd loeren. Recensie. Landschapsfoto’s van Wout Berger, in de Volkskrant 19 maart 2009.

Sandra Smets, Ook wie dood is kan er best goed uitzien, in NRC Handelsblad 31 maart 2009.

Lidmaatschappen

GKf, 1984-ca. 1992.

Tentoonstellingscommissie 100 Meter foto in het Stedelijk (GKf), Amsterdam 1986.

Jury, Capi-Lux Alblas-prijs 1995.

Tentoonstellingen

1963 (g) Amsterdam, [tentoonstelling uitgeschreven door Famos, de Federatie van Amsterdamse Middelbare-scholieren].

1970 (g) Amsterdam, Expositieruimte van NV Drukkerij Sigfried, Signaal ’70.

1979 (e) Amsterdam, Canon Galerie (Reestraat).

1980 (g) Parijs, Musée nationale d’Art moderne-Centre George Pompidou, Instantanés.

1984 (e) Amsterdam, Canon Gallery, Wout Berger, recent werk.

1984 (g) Purmerend, Museum Waterland, Fotografie [Wout Berger en Eric van Straaten].

1985 (e) Dublin, Gallery of Photography.

1985 (g) Zaandam, Stichting Zienegoog, [kunstbiennale Noordhollandse kunstenaars].

1986 (g) Amsterdam, Koopmansbeurs, Nederlandse kleurenfotografie (Foto ’86).

1986 (g) Amsterdam, Stedelijk Museum, 100 meter foto in het Stedelijk (GKf).

1986 (g) Haarlem, Gebouw Noord-Holland, ‘Kunstmap Waterland’ [Wout Berger, Madelein Metsaars, Ingeborg Oderwald en Leo Poelmeijer].

1986 (e) Rotterdam, Galerie De Lachende Koe, Wout Berger, kleurenfoto’s.

1986 (e) Venray, Galerie “En Passant”, Wout Berger fotografie.

1987 (e) Amsterdam, Canon Photo Gallery, Verboden voor onbevoegden (landschappen van Wout Berger).

1987 (g) Amsterdam, Entrepôtdok, Kunst over de vloer.

1987 (g) Middelburg, Kunstuitleen Middelburg, [Paul den Hollander, Eric van Straaten en Wout Berger].

1987/1988 (e) Eindhoven, Galerie Pennings, Verboden voor onbevoegden.

1988 (g) Amsterdam, SBK, Fototentoonstelling uit eigen collectie.

1988 (e) Rotterdam, Galerie Hélène van Stralen, Wout Berger Foto’s.

1989 (g) Amsterdam, Stedelijk Museum, De fotografie van de 20ste eeuw [foto’s uit eigen collectie] (Foto 89).

1990/1991 (g) Amsterdam, Canon Image Centre, Op reportage. 25 jaar Avenue-reisfotografie.

1991 (g) Amsterdam, Nieuwe Kerk, Het Beslissende Beeld. Hoogtepunten uit de Nederlandse fotografie van de 20e eeuw (Collectie Stichting Dutch Photography).

1991 (g) Haarlem, Gebouw Noord-Holland, “Natuurlijk” [Jan Groenhart aquarellen, Wout Berger foto’s en Gijs Royaards schilderijen].

1992 (g) Amsterdam, Beurs van Berlage, Fotowerk, fotografie in opdracht 1986-1992.

1992 (g) Amsterdam, Museum Fodor, Foto's voor de stad. Amsterdamse documentaire foto-opdrachten 1972-1991.

1992 (e) Arles, Poisoned Landscapes (Rencontres Internationales de la Photographie d’Arles).

1992 (e) Rotterdam, Galerie Fotomania, Giflandschap (Foto Biënnale Rotterdam III).

1992 (g) Rotterdam, Imax Theater, Wasteland. Landscape from now on (Fotografie Biennale Rotterdam III).

1992 (e) Rotterdam, Perspektief, centrum voor fotografie, Gifbelten.

1992/1993 (g) Amsterdam, Rijksmuseum, Het eeuwige moment. Een fotografische visie op cultuurbehoud door Wout Berger, Wijnanda Deroo en Mirjam de Zeeuw [reizende tentoonstelling: 1993 Leeuwarden, Friesch Museum; Enschede, Rijksmuseum Twenthe; Nijmegen, Nijmeegs Museum ‘Commanderie van Sint-Jan’].

1993 (g) Amsterdam, Arti et Amicitiae, Morgen gemaakt.

1993 (e) Baarn, Kasteel Groeneveld, Giflandschap. Landschapsfoto’s van Wout Berger.

1993 (g) Den Haag, Provinciehuis Zuid-Holland, ‘Denkend aan Holland’. hedendaagse cultuurlandschappen. drie fotografen geven hun visie. Wout Berger giflandschappen. Martin Luijendijk volkstuinen. Erik van Straaten haven- en industrieterreinen.

1993 (g) Stittard, Nederlands Fotomuseum, Ver = Hier.

1994 (g) Amsterdam, Fotogram, De eerste de beste.

1994 (g) Amsterdam, Stedelijk Museum, Giflandschap

1994 (g) Graz, Gallery Camera Austria, Poisoned Landscape.

1995 (g) Haarlem, Stichting Beeldende Kunst Kennemerland, [Wout Berger, Rommert Boonstra, Jean Ruiter, Peter Ruting en Martin Thomas].

1995 (g) Hoorn, Mariakapel, Kustlijn [zomerkunstmanifestatie].

1995 (g) Rotterdam, Galerie Fotomania, De Concurrenten [Henze Boekhout, Hans Aarsman en Wout Berger].

1995 (g) Rotterdam, Kunstbeurs, Galerie ’95 [presentatie Galerie Fotomania: Henze Boekhout, Hans Aarsman en Wout Berger].

1995 (g) Tokio, Metropolitan Museum of Photography, Critical Landscapes.

1996 (g) Berlijn, Neuer Berliner Kunstverein, Zeitgenössische Fotokunst aus den Niederlanden.

1996 (e) Den Haag, Galerie Van Kranendonk

1996 (g) Dudelange, Galerie Nei Liicht, Aspekte der zeitgenössischen Niederländischen Fotografie

1996 (e) Haarlem, Vishal (De kleine zaal), Wout Berger.

1996 (g) Karlsruhe, Badischer Kunstverein, Zeitgenössische Fotokunst aus den Niederlanden.

1996 (g) Naarden, Grote Kerk, Zeventien visies op Noord-Holland.

1996 (g) Turijn, Fotodiffusione '96 [presentatie Galerie Fotomania].

1996/1997 (g) Amsterdam, De Balie, Circumstantial Evidence [Henze Boekhout, Hans Aarsman en Wout Berger].

1997 (g) Braunschweig, Museum Braunschweig, Motivation Landschaft.

1997 (e) Dudelange, Gallery Nei Liicht.

1997 (g) Groningen, Quadrant, Schoonheid van het Verval.

1997 (g) Halle, Hallescher Kunstverein, Zeitgenössische Fotokunst aus den Niederlanden.

1997 (e) Naarden, [buitenexpositie], Wout Berger (Fotofestival Naarden).

1997 (g) Wenen, Fotogalerie Wien, [Bilder. Nr. 136, Austauschausstellung. Fotogalerie Wien – Galerie Fotomania/Rotterdam].

1998 (g) Arles, Un nouveau paysage humain (XXIXe Rencontres Internationales de la Photographie d’Arles).

1998 (e) Den Haag, Galerie Van Kranendonk, Landschappen op bijna klassieke wijze. Wout Berger.

1998 (e) Den Haag, Galerie Van Kranendonk.

1998 (g) Eindhoven, Voormalig gebouw Akademie van Industriële Vormgeving, ‘Openbaar-Privé’ (Foto Manifestatie Eindhoven 1998).

1998 (g) Sheffield, City Museum & Mappin Art Gallery.

1998 (e) Stockholm, Stockholm Art Fair [presentatie Galerie Van Kranendonk].

1999 (g) Montreal, Maison de la culture Frontenac, Human conditions, intimate portraits/Conditons humaines, portraits imtimes (Mois de la Photo) [reizende tentoonstelling: 2000 Rotterdam, Nederlands Foto Instituut; 2000 Madrid, La Sala de Exposiciones del Canal de Isabel 11; 2005 Dunaújváros, Kortárs Müvészeti Intézet (Institute of Contemporary Art)].

1999 (g) Rotterdam, Nederlands Foto Instituut, PhotoWork(s) in Progress II.

2000 (e) Amsterdam, KunstRai, [presentatie Galerie Van Kranendonk].

2000 (g) Bergen, Kunstenaars Centrum Bergen (KCB), Wout Berger foto’s Walter Simon schilderijen.

2000 (g) Den Haag, Galerie Van Kranendonk, Dierbaar.

2000 (g) Parijs, Paris Photo [presentatie Galerie Van Kranendonk ].

2000 (g) Rotterdam, TENT. Centrum Beeldende Kunst, Niet om het even [laatste tentoonstelling Galerie Fotomania].

2001 (g) Bodegraven, Fort Wierickerschans, Zand water veen - Harena aqua palus [reizende tentoonstelling: Jacobswoude, Gemeentehuis; Liemer, Gemeentehuis; Lisse, Keukenhof; Leiden, Galerie LUMC; Den Haag, Provinciehuis Zuid-Holland].

2001 (g) Den Haag, Galerie Van Kranendonk, Intimate spaces. Foto’s van: Hans Aarsman, Wout Berger, Nick Bick, Wijnanda Deroo, Bertien van Manen, Uli Martens, Maarten Wetsema.

2001 (e) Londen, Photographers Gallery .

2001 (g) Meymac, Abbaye St. André, Ambiance Magasin.

2001 (g) Parijs, Paris Photo [presentatie Galerie Van Kranendonk].

2001 (g) Winterthur, Fotomuseum Winterthur, Trade.

2001/2002 (g) Den Bosch, Kruithuis, Met een knipoog van de camera.

2001/2002 (g) Den Haag, Haags Gemeentemuseum, More than red, white and blue [kunstcollectie Ministerie van Buitenlandse Zaken].

2001/2002 (g) Parijs, Paris Photo Encore [presentatie Galerie Van Kranendonk].

2002 (g) Amsterdam, Huis Marseille Museum voor Fotografie, Foto’s van de koude grond/Cultivated in the open, photographs .

2002 (g) Arles, Rencontres Internationales de la Photographie d’Arles [presentatie Galerie Van Kranendonk].

2002 (g) Assendelft, Stortlocatie Nauerna, Van IJ tot Zee 02 [onderdeel kunstroute in het gebied van het Noordzeekanaal].

2002 (g) Den Haag, Galerie Van Kranendonk, Interior delight. Foto’s van Wout Berger, Wijnanda Deroo, Edith Eussen, Martin Luijendijk, Rafaël Philippen, Anne-Meike van Willegen.

2002 (e) Den Haag, Galerie Van Kranendonk, Wout Berger.

2002 (g) Parijs, Paris Photo [presentatie Galerie Van Kranendonk].

2002 (g) Paris, Institut Neerlandais, zand - water - veen (harena - aqua - palus).

2002 (g) Rotterdam, Nederlands Fotomuseum, Trade. De wereld van de hedendaagse handel verbeeld.

2002/2003 (g) Den Haag, Fotomuseum Den Haag, Fotografen in Nederland 1852-2002.

2002/2003 (g) Spanbroek, Frisia Museum, Passie voor pose. Nederlandse modefotografie vanaf 1950.

2003 (g) Amsterdam, Stedelijk Museum, Link - Gemeente aankopen 2002-2003.

2003 (g) Bergen, Kunstenaarscentrum Bergen, De Kerf verbeeld. Impressies van een nieuw landschap.

2003 (e) Den Haag, Galerie Van Kranendonk, Wout Berger.

2003 (g) Parijs, Paris Photo [presentatie Galerie Van Kranendonk].

2003 (g) Parijs, Colette, L’insensé Pays-Bas.

2003 (g) Rotterdam, Nederlands Fotomuseum, Vrrooom! Vrrooom!

2003 (e) Rotterdam, Rotterdam Cruise Terminal, Art Rotterdam 2003 [presentatie Galerie Van Kranendonk].

2004 (e) Amsterdam, Galerie Witteveen, Wout Berger. Fotografie.

2004 (g) Amsterdam, RAI, KunstRAI 2004 [presentatie Galerie Van Kranendonk].

2004 (g) Ardèche, Galerie Le Besset.

2004 (g) Clermont-Ferrand, Musée des Beaux Arts, Soleil Vert.

2004 (g) Conches en Ouche, Biënnale Conches.

2004 (g) Den Haag, Galerie Van Kranendonk, The world in five steps.

2004 (g) Dordrecht, Teekengenootschap Pictura, 1:een – Levensecho.

2004 (g) Parijs, Paris Photo [presentatie Galerie Van Kranendonk].

2004 (e) Parijs, Galerie Polaris, V arious positions.

2004 (g) Tokio, Maison Louis Vuitton, L’Insensé.

2005 (g) Annecy, Fondation Salomon, Collection 2.

2005 (g) Chicago, The Art Institute of Chicago, In Sight. Contemporary Dutch Photography from the Collection of the Stedelijk Museum, Amsterdam.

2005 (g) Den Bosch, Stichting KW14, Constructed moment.

2005 (g) Dordrecht, Centrum voor Beeldende Kunst, Selectie 05 [tentoonstelling met voorstellen nieuwe aankopen kunstuitleen].

2005 (g) Genk, FLACC, INward OUTward.

2005 (g) Naarden, Grote Kerk, Roadmovie.nl (Made in Holland. Epson Fotofestival Naarden).

2005 (g) Parijs, Paris Photo [presentatie Galerie Van Kranendonk].

2005 (g) Rotterdam, Nederlands Fotomuseum, Foto’s uit de polder (2de Internationale Architectuur Biënnale).

2005 (g) Tokio, Tokyo Metropolitan Museum of Photography, 10th Anniversary Commemmorative Exhibition, The Collection of the Tokyo Metropolitan Museum of Photography. How Photography Changed People’s Viewpoint. 4. CHAOS. Our Time, Our Future.

2005/2006 (g) Doorwerth, Kasteel Doorwerth, [project Vereeuwigd landschap, waarbij het Wisselse Veen in beeld wordt gebracht].

2006 (g) Amsterdam, Galerie Witteveen, Wout Berger en Noor Damen.

2006 (g) Den Haag, Galerie Van Kranendonk, Particolare.

2006 (e) Den Haag, Galerie Van Kranendonk, Wout Berger.

2006 (g) Langon, Association Imagiques, Les imagiques. Rencontres photographiques en sud-gironde.

2006 (g) New York, International Center of Photography (ICP), Ecotopia. The Second ICP Triennal of Photography and Video.

2006 (g) Palm Beach, Convention Center, [kunstbeurspresentatie samen met fotograaf Stephane Couturier].

2006 (g) Parijs, MEP. Maison Européene de la Photographie, L'esprit du Nord. Netherlands Now, L’école du Nord.

2007 (g) Amsterdam, Loods 6, [4 galleries onder 1 dak].

2007 (g) Amsterdam, RAI. Parkhal, Art Amsterdam [presentatie Galerie Van Kranendonk].

2007 (g) Broek in Waterland, Waterland Photo Gallery, Het gezicht van Waterland.

2007 (g) Delft, Contour / Continuïteit, Heden en Verleden [111 hedendaagse Nederlandse kunstenaars in 3 Delftse musea: Stedelijk Museum Het Prinsenhof, Museum Nusantara en Museum Lambert van Meerten].

2007 (g) Leiden, Stedelijk Museum De Lakenhal, Fotografie uit eigen collectie.

2007 (g) Monnickendam, Kunst kijken Monnickendam [kunstroute langs verschillende locaties].

2007 (e) New York, Bonni Benrubi Gallery.

2007 (g) Parijs, Paris Photo [presentatie Galerie Van Kranendonk].

2007 (g) Rotterdam, Nederlands Fotomuseum, Dutch Eyes. Een nieuwe geschiedenis van de fotografie in Nederland.

2008 (g) Amsterdam, RAI. Parkhal, Art Amsterdam [presentatie Galerie Van Kranendonk].

2008 (g) Den Haag, Galerie Van Kranenkonk, Miami Revisited.

2008 (g) New York, Wave Hill Gallery, Landscapes in Distress.

2008 (g) Otterlo, Kröller-Müller Museum, Nature as Artifice. Nieuw Nederlands landschap in fotografie en videokunst [reizende tentoonstelling 2008/2009 (g) München, Neue Pinakothek, Nature as Artifice - Natur als Kunstgriff; 2009 Rochester, George Eastman House, Nature as Artifice. New Dutch Landscape in Photography and Video Art; New York, Aperture Gallery]

2008 (g) Rotterdam, Galerie Poonberg, Flower Power.

2009 (e) Amsterdam, RAI. Parkhal, Art Amsterdam [presentatie Galerie Witteveen].

2009 (g) Arnhem, Museum voor Moderne Kunst, Ophelia. Sehnsucht, melancholie en doodsverlangen

2009 (e) Den Haag, Galerie Van Kranendonk, Like Birds.

2009 (g) Renkum, Gemeentehuis van Renkum, Verenigd landschap.

2010 (g) Brighton, Co-operative department store, New Ways of Looking (Brighton Photo Biennial 2010: New Documents. Curated by Martin Parr).

2010 (g) Den Haag, Galerie Van Kranendonk, Na Pele da Terra [Op de huid van de aarde; samen met Gerco de Ruiter en Wim van Egmond].

2010 (e) Lille, Palais Rameau, (festival Transphotographique: Une Seconde Nature).

Bronnen

Leiden, Prentenkabinet Universiteitsbibliotheek Leiden, bibliotheek en documentatiebestand

Leusden, Jan Wingender (collectie nederlands fotoboek).

Uitdam, Wout Berger.

Collecties

Amsterdam, ABN AMRO Kunststichting.

Amsterdam, AMC Collectie.

Amsterdam, Huis Marseille Museum voor Fotografie.

Amsterdam, Randstad Collectie.

Amsterdam, Rijksmuseum.

Amsterdam, Stadsarchief.

Amsterdam, Stedelijk Museum.

Amsterdam, Stichting Dunhill Dutch Photography.

Arnhem, Akzo Nobel Art Foundation.

Chicago, Collection of the LaSalle National Bank.

Den Haag, Kunstcollectie Ministerie van Buitenlandse Zaken.

Den Haag, Ministerie van Binnenlandse Zaken.

Dublin, Photo Art Gallery.

Frankfurt, Photo Forum.

Groningen, KPN Kunstcollectie.

Kansas City, The Hallmark Photographic Collection.

Kansas City, The Nelson-Atkins Museum of Art.

Leiden, Stedelijk Museum De Lakenhal.

New York, Arience Capital Collection.

Parijs, Collection Neuflize.

Purmerend, Museum Waterland.

Rotterdam, Caldic Collectie.

Rotterdam, Centrum Beeldende Kunst.

Rotterdam, Erasmus Universiteit.

Rotterdam, Museum Boijmans van Beuningen.

San Francisco, The Wong Collection of Art.

Schiphol, KLM Kunstcollectie.

Tokio, Metropolitan Museum.

Utrecht, Kunstcollectie UMC.

Utrecht, Stichting Kunst & Historisch Bezit Fortis.

Auteursrechten

De auteursrechten op het fotografisch oeuvre van Wout Berger berusten bij Wout Berger te Uitdam.